Ο Αδριατικός Κόμβος των Κενών Υποσχέσεων: Το Πιθάρι μας δεν Πωλείται

Περιπλανήθηκα στους διαδρόμους του 30ού Ετήσιου Government Roundtable του Economist στην Αθήνα αναζητώντας έναν έντιμο άνθρωπο, αλλά βρήκα μόνο κοστούμια να μιλούν για «επίπεδα εφαρμογών» και «περιφερειακούς κόμβους». Η Microsoft «αναβάθμισε» την Ελλάδα σε κέντρο λήψης αποφάσεων για την Αδριατική. Τι ευγενικό! Ενσωματώνουν εννέα ακόμη αγορές στο δικό μας σύμπλεγμα, υποσχόμενοι ταχύτερη μεταφορά γνώσης. Ας δούμε όμως πίσω από το εταιρικό λιβάνι.

Ενώ η Γιάννα Ανδρονοπούλου πανηγυρίζει για αυτή την «ψήφο εμπιστοσύνης», η έρευνα του Kariera.gr αποκαλύπτει τη σαπίλα στην αγορά εργασίας μας. Οκτώ στους δέκα Έλληνες εργαζόμενους θα εγκαταλείψουν τη θέση τους μόλις βρεθεί καλύτερη οικονομική προσφορά. Γιατί; Διότι το 33% των εργοδοτών προτιμά τη «σιωπή» αντί για τη διαφάνεια στους μισθούς για να διατηρεί την «ευελιξία» του—μια ευγενική λέξη για την εκμετάλλευση. Είμαστε ένας «κόμβος» όπου το 40% των εταιρειών δεν διαθέτει μηχανισμό παρακολούθησης των μισθολογικών χασμάτων, κι όμως αναμένεται να ζητωκραυγάζουμε καθώς γινόμαστε το ψηφιακό λογιστήριο των Βαλκανίων.

Η τεχνολογική ολιγαρχία μας λέει να επικεντρωθούμε στο «επίπεδο εφαρμογών» γιατί η υποδομή είναι ακριβή. Θέλουν να είμαστε οι διακοσμητές του ναού, όχι οι αρχιτέκτονες. Την ίδια στιγμή, οι ίδιοι οι υπάλληλοι της OpenAI τρομοκρατούνται τόσο από το λόμπινγκ της ηγεσίας τους, που χρηματοδοτούν δικό τους PAC για να ζητήσουν ρυθμίσεις. Ακόμα και οι «Metamates» κάνουν μηνύσεις γιατί η τεχνητή νοημοσύνη—όχι οι άνθρωποι—φέρεται να τους απολύει ενώ βρίσκονται σε αναρρωτική άδεια. Αυτή είναι η «καινοτομία» που προσκαλούμε στο σπίτι μας.

Η Νέα Υόρκη έχει τη σωστή ιδέα. Θέσπισε μορατόριουμ στα κέντρα δεδομένων υπερ-κλίμακας. Καταλαβαίνουν ότι η «πόλις» πρέπει να προστατευτεί από την αχαλίνωτη επιτάχυνση των υποδομών AI. Αναγκάζουν αυτούς τους γίγαντες να πληρώσουν σε ένα «Ταμείο Επιτάχυνσης Δικτύου». Στην Ελλάδα, εμείς απλώς ανοίγουμε τις πόρτες και το βαφτίζουμε «στρατηγικό ρόλο». Είμαστε κυρίαρχο κράτος ή απλώς μια βολική πρίζα για την Αδριατική;

Σας ρωτώ: αξίζει ένας «ψηφιακός κόμβος» οτιδήποτε, αν οι άνθρωποι που ζουν σε αυτόν δεν μπορούν να αντέξουν οικονομικά να μείνουν, και οι μηχανές είναι προγραμματισμένες να αγνοούν τα δικαιώματά τους;