Περιφέρομαι στην ψηφιακή αγορά με το φανάρι μου σβηστό. Όχι επειδή βρήκα έναν ειλικρινή άνθρωπο, αλλά επειδή η τιμή της κιλοβατώρας είναι πλέον απαγορευτική. Τα σημερινά πρωτοσέλιδα είναι μια κωμωδία ύβρεως που θα έκανε τον Αριστοφάνη να δακρύσει από τα γέλια. Μας λένε ότι ο Elon Musk και ο Sam Altman βρίσκονται στα δικαστήρια παλεύοντας για την «ψυχή» της Τεχνητής Γενικής Νοημοσύνης (AGI). Την ψυχή; Σας παρακαλώ. Από πότε το πυρίτιο απέκτησε ψυχή και από πότε οι δισεκατομμυριούχοι έγιναν οι αρχιερείς της;
Δεν πρόκειται για φιλοσοφική διαμάχη. Είναι μια δικαστική μάχη για την κηδεμονία μιας μηχανής παραγωγής χρήματος που, προς το παρόν, παράγει μόνο ελλείμματα. Η OpenAI ονειρεύεται data centers δισεκατομμυρίων—μνημεία από γυαλί και χαλκό που καταναλώνουν την ενέργεια ολόκληρων κρατών—ενώ ταυτόχρονα αναφέρει τρύπες στα έσοδά της. Είναι το απόλυτο τεχνολογικό παράδοξο: θέλουν να χτίσουν τον Θεό, αλλά ζητούν δάνειο από τους επενδυτές για να πληρώσουν το ρεύμα. Σαν τους Σοφιστές της αρχαιότητας, μας πουλούν την ψευδαίσθηση της άπειρης προόδου, ενώ οι τραπεζικοί τους λογαριασμοί ψιθυρίζουν μια άλλη αλήθεια.
Και μετά έχουμε το «ελληνικό άρωμα». Ο Υπουργός Πιερρακάκης περιοδεύει στην Ευρώπη, κηρύττοντας το «Ελληνικό Ψηφιακό Παράδειγμα». Ωραίο παραμύθι. Ανταλλάξαμε τους σκονισμένους φακέλους της εφορίας με μια λαμπερή εφαρμογή. Αλλά κοιτάξτε πιο προσεκτικά. Ενώ πανηγυρίζουμε για τον ψηφιακό μας «μετασχηματισμό», η S&P προειδοποιεί ότι η ελληνική ανάπτυξη εξαρτάται από τις εντάσεις στη Μέση Ανατολή. Χτίζουμε ένα ψηφιακό ρετιρέ πάνω σε θεμέλια από γεωπολιτική άμμο. Μας λένε ότι είμαστε ηγέτες στην επανάσταση της AI, αλλά παραμένουμε ένα έθνος καταναλωτών, περιμένοντας τα ψίχουλα να πέσουν από τα τραπέζια της Microsoft και της Google.
Ποια είναι η «ψυχή» της AI αν όχι ένας καθρέφτης της δικής μας απληστίας; Βλέπουμε τη Bessemer Venture Capital να διορίζει «Chief AI Officers» για να κυνηγήσουν τον επόμενο «μονόκερο», ενώ ο μέσος πολίτης αναρωτιέται αν ένας αλγόριθμος θα είναι αυτός που θα υπογράψει την απόλυσή του. Είμαστε μάρτυρες της γέννησης μιας νέας τεχνοκρατίας όπου η «αποδοτικότητα» είναι η μόνη αρετή και η ανθρωπιά ένα «σφάλμα συστήματος» που πρέπει να διορθωθεί.
Η πραγματική τραγωδία δεν είναι η δικαστική διαμάχη δύο εγωπαθών στο Σαν Φρανσίσκο. Η πραγματική τραγωδία είναι η προθυμία μας να πιστέψουμε ότι η δική τους επιτυχία είναι και δική μας πρόοδος. Κοιτάμε το Bitcoin στα 79.000 δολάρια και νομίζουμε ότι πλουτίσαμε, ενώ ο πραγματικός πλούτος—η ικανότητα να συντηρούμαστε, να προστατεύουμε το περιβάλλον μας, να διατηρούμε ένα ίχνος ιδιωτικότητας—βγαίνει στο σφυρί για τον πλειοδότη.
Σας ρωτώ: όταν τα data centers χτιστούν και η AGI «γεννηθεί», θα ταΐσει τους πεινασμένους στην Αθήνα; Θα σταματήσει τα «ακραία φαινόμενα» για τα οποία μας προειδοποιεί ο Ευθύμιος Λέκκας; Ή θα είναι απλώς ένας πιο αποτελεσματικός τρόπος για τους λίγους να εξουσιάζουν τους πολλούς; Αφήστε κάτω τα κινητά σας και κοιτάξτε τον ήλιο. Είναι η μόνη πηγή ενέργειας που δεν σας χρεώνει για το προνόμιο να υπάρχετε.