Σε μια κίνηση που υπογραμμίζει την αυξανόμενη εξάρτηση των σύγχρονων πόλεων από την υψηλή τεχνολογία για την επιβολή του νόμου, η πόλη της Βαλτιμόρης ενέκρινε μια δεκαετή σύμβαση ύψους 153,1 εκατομμυρίων δολαρίων με την Axon Enterprise. Η συμφωνία, η οποία αφορά την προμήθεια νέων συσκευών Taser και καμερών σώματος (body cameras) εξοπλισμένων με τεχνητή νοημοσύνη, έχει προκαλέσει έντονες συζητήσεις, όχι μόνο λόγω του αστρονομικού ποσού, αλλά κυρίως λόγω της απόφασης των αρχών να προχωρήσουν χωρίς τη διενέργεια δημόσιου διαγωνισμού (no-bid contract).

Η Κυριαρχία της Axon και το Μονοπώλιο της Ασφάλειας

Η Axon, παλαιότερα γνωστή ως TASER International, έχει καταφέρει να εδραιωθεί ως ο αδιαφιλονίκητος ηγέτης στην αγορά της αστυνομικής τεχνολογίας. Στη Βαλτιμόρη, η αστυνομία (BPD) υποστήριξε ότι η επιλογή της Axon ήταν η μόνη λογική λύση, καθώς η εταιρεία προσφέρει ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα όπου οι κάμερες, τα όπλα ηλεκτρικής εκκένωσης και το λογισμικό αποθήκευσης δεδομένων στο cloud (Evidence.com) συνεργάζονται άψογα. Ωστόσο, η παράκαμψη της διαγωνιστικής διαδικασίας εγείρει ερωτήματα σχετικά με τη διαφάνεια και τη διαχείριση του δημόσιου χρήματος.

Οι επικριτές της απόφασης επισημαίνουν ότι οι «συμβάσεις αποκλειστικής πηγής» (sole-source contracts) συχνά οδηγούν σε διογκωμένες τιμές και εγκλωβισμό του δημοσίου σε έναν συγκεκριμένο πάροχο (vendor lock-in). Για μια πόλη όπως η Βαλτιμόρη, η οποία εξακολουθεί να βρίσκεται υπό ομοσπονδιακή επιτήρηση (consent decree) λόγω παλαιότερων κρουσμάτων αστυνομικής αυθαιρεσίας, η επένδυση αυτή παρουσιάζεται ως αναγκαίο βήμα για τη λογοδοσία. Όμως, είναι η τεχνολογία η λύση σε βαθιά συστημικά προβλήματα;

Τεχνητή Νοημοσύνη: Ο Νέος «Αόρατος» Μάρτυρας

Το πιο ενδιαφέρον, και ταυτόχρονα ανησυχητικό, στοιχείο της νέας σύμβασης είναι η ενσωμάτωση λειτουργιών τεχνητής νοημοσύνης στις κάμερες σώματος. Οι νέες συσκευές δεν καταγράφουν απλώς βίντεο· είναι σχεδιασμένες να «κατανοούν» το περιβάλλον τους. Μέσω της AI, το σύστημα μπορεί να αυτοματοποιήσει τη σύνταξη αναφορών, μετατρέποντας την ομιλία σε κείμενο και επισημαίνοντας αυτόματα στιγμές έντασης ή τη χρήση βίας.

  • Αυτοματοποιημένη απομαγνητοφώνηση και αρχειοθέτηση συμβάντων.
  • Δυνατότητα ανίχνευσης τραβήγματος όπλου που ενεργοποιεί αυτόματα όλες τις γειτονικές κάμερες.
  • Αλγόριθμοι για την ταχεία αναζήτηση σε χιλιάδες ώρες βίντεο με βάση συγκεκριμένα χαρακτηριστικά.

Ενώ η αστυνομία υποστηρίζει ότι η AI θα μειώσει τον γραφειοκρατικό φόρτο και θα επιτρέψει στους αστυνομικούς να βρίσκονται περισσότερο στον δρόμο, οι οργανώσεις προστασίας των πολιτικών ελευθεριών προειδοποιούν για τον κίνδυνο της «λειτουργικής ερπυσμού» (function creep). Η τεχνολογία που σήμερα χρησιμοποιείται για τη σύνταξη αναφορών, αύριο θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για τη βιομετρική αναγνώριση προσώπων σε πραγματικό χρόνο ή την ανάλυση της συμπεριφοράς των πολιτών χωρίς ένταλμα.

Το Κοινωνικό και Οικονομικό Κόστος

Το ποσό των 153 εκατομμυρίων δολαρίων αποτελεί μια τεράστια δέσμευση πόρων για μια δεκαετία. Σε μια περίοδο που οι δημόσιες υπηρεσίες, η παιδεία και η στέγαση στη Βαλτιμόρη αντιμετωπίζουν σοβαρές ελλείψεις, η επένδυση αυτή αναζωπυρώνει το κίνημα για την ανακατανομή των πόρων της αστυνομίας.

«Δεν μπορούμε να αγοράσουμε την εμπιστοσύνη της κοινότητας με ακριβά gadgets»,
δήλωσε τοπικός ακτιβιστής κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης του Συμβουλίου Εκτιμήσεων.

Η πρόκληση για τη Βαλτιμόρη είναι διπλή: να εκσυγχρονίσει ένα απαξιωμένο αστυνομικό σώμα διασφαλίζοντας τη διαφάνεια, χωρίς όμως να μετατραπεί σε ένα εργαστήριο ψηφιακής επιτήρησης όπου τα δικαιώματα των πολιτών θυσιάζονται στον βωμό της τεχνολογικής αποτελεσματικότητας. Η συμφωνία με την Axon θα αποτελέσει σίγουρα ένα case study για το πώς οι μεγάλες πόλεις της Δύσης θα διαχειριστούν την έλευση της AI στην επιβολή του νόμου τα επόμενα χρόνια.