Η ελληνική γεωργία βρίσκεται στο κατώφλι μιας δομικής μεταμόρφωσης που υπερβαίνει τα όρια της παραδοσιακής καλλιέργειας. Το νέο ψηφιακό έργο «Εξωστρεφής Γεωργία», με προϋπολογισμό που αγγίζει τα 25,48 εκατομμύρια ευρώ, φιλοδοξεί να αποτελέσει τη «ψηφιακή ραχοκοκαλιά» του πρωτογενούς τομέα, λειτουργώντας κατ' αναλογία με το σύστημα myDATA της ΑΑΔΕ. Στόχος δεν είναι μόνο η απλούστευση των γραφειοκρατικών διαδικασιών, αλλά η δημιουργία ενός αδιάβλητου οικοσυστήματος δεδομένων που θα προστατεύει το ελληνικό brand name στις διεθνείς αγορές.
Η Ψηφιακή Θωράκιση της Παραγωγής
Το έργο, το οποίο χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, στοχεύει στην πλήρη ψηφιοποίηση της διαδρομής του προϊόντος από το χωράφι στο ράφι. Μέσω της δημιουργίας μιας κεντρικής πλατφόρμας, όλα τα δεδομένα που αφορούν την παραγωγή, την πιστοποίηση και τη διακίνηση των αγροτικών προϊόντων θα συγκεντρώνονται σε πραγματικό χρόνο. Αυτό σημαίνει ότι κάθε κιλό φέτας, κάθε λίτρο ελαιολάδου και κάθε συσκευασία οπωροκηπευτικών θα φέρει μια ψηφιακή ταυτότητα που θα επιβεβαιώνει την προέλευσή του.
Η ανάγκη για ένα τέτοιο σύστημα είναι επιτακτική. Για δεκαετίες, ο ελληνικός αγροτικός τομέας υπέφερε από κατακερματισμό και έλλειψη διαφάνειας. Η απουσία κεντρικού ελέγχου επέτρεπε σε επιτήδειους να εκμεταλλεύονται το κύρος των ελληνικών προϊόντων, νοθεύοντας την αγορά και υπονομεύοντας τις προσπάθειες των έντιμων παραγωγών. Με το «myDATA της αγροδιατροφής», η κυβέρνηση επιχειρεί να κλείσει αυτά τα παράθυρα αδιαφάνειας.
Το Τέλος των «Ελληνοποιήσεων»
Μία από τις μεγαλύτερες πληγές της ελληνικής οικονομίας είναι οι παράνομες ελληνοποιήσεις. Προϊόντα εισαγόμενα από τρίτες χώρες βαφτίζονται «ελληνικά», απολαμβάνοντας την υπεραξία των εθνικών μας προϊόντων, ενώ συχνά είναι αμφιβόλου ποιότητας. Το έργο «Εξωστρεφής Γεωργία» εισάγει αυστηρούς μηχανισμούς ελέγχου και διασταύρωσης στοιχείων. Μέσω της χρήσης τεχνολογιών αιχμής, όπως η ανάλυση μεγάλων δεδομένων (Big Data) και η τεχνητή νοημοσύνη, το σύστημα θα μπορεί να εντοπίζει ασυνήθιστες αυξήσεις στην παραγωγή ή αποκλίσεις μεταξύ των δηλωθέντων εκτάσεων και των τελικών ποσοτήτων που διακινούνται.
- Αυτοματοποιημένοι έλεγχοι στις πύλες εισόδου και εξόδου της χώρας.
- Διασύνδεση με το Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου (ΟΣΔΕ).
- Ψηφιακά πιστοποιητικά για προϊόντα ΠΟΠ και ΠΓΕ.
- Διαφάνεια στις τιμές παραγωγού και χονδρικής.
Η καταπολέμηση της απάτης δεν είναι μόνο ζήτημα δικαιοσύνης, αλλά και επιβίωσης. Σε μια παγκόσμια αγορά όπου ο καταναλωτής απαιτεί να γνωρίζει την ιστορία πίσω από την τροφή του, η ιχνηλασιμότητα αποτελεί το ισχυρότερο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα.
Εξωστρέφεια και Διεθνής Ανταγωνιστικότητα
Ο τίτλος του έργου δεν είναι τυχαίος. Η «Εξωστρεφής Γεωργία» στοχεύει στο να καταστήσει τα ελληνικά προϊόντα πιο ελκυστικά στους διεθνείς αγοραστές. Οι μεγάλες αλυσίδες λιανικής στο εξωτερικό αναζητούν αξιόπιστους προμηθευτές που μπορούν να εγγυηθούν την ασφάλεια και την αυθεντικότητα των προϊόντων τους. Η ψηφιακή πλατφόρμα θα λειτουργεί ως μια «σφραγίδα εμπιστοσύνης», μειώνοντας το κόστος ελέγχου για τους εξαγωγείς και επιταχύνοντας τις διαδικασίες εκτελωνισμού και πιστοποίησης.
«Η ψηφιοποίηση δεν είναι πολυτέλεια, είναι το νέο εργαλείο δουλειάς για τον σύγχρονο αγρότη. Χωρίς δεδομένα, η ελληνική γη παραμένει αθωράκιστη στον διεθνή ανταγωνισμό», αναφέρουν στελέχη του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης.
Ωστόσο, η πρόκληση παραμένει η ενσωμάτωση αυτών των τεχνολογιών από την ίδια την αγροτική βάση. Ο μέσος όρος ηλικίας των Ελλήνων αγροτών είναι υψηλός και η ψηφιακή παιδεία παραμένει ζητούμενο. Για να πετύχει το εγχείρημα, η πλατφόρμα πρέπει να είναι εξαιρετικά φιλική προς τον χρήστη, ενώ απαιτείται και ένα εκτεταμένο δίκτυο υποστήριξης από γεωπόνους και συμβούλους που θα καθοδηγήσουν τους παραγωγούς στη νέα ψηφιακή εποχή.
Συμπέρασμα: Ένα Νέο Μοντέλο Ανάπτυξης
Το έργο των 25,48 εκατ. ευρώ είναι μόνο η αρχή. Η δημιουργία ενός data-driven οικοσυστήματος στην αγροδιατροφή μπορεί να αποτελέσει τον καταλύτη για την προσέλκυση επενδύσεων στην αγροτεχνολογία (AgriTech). Αν η Ελλάδα καταφέρει να συνδυάσει την εξαιρετική ποιότητα των πρώτων υλών της με την ψηφιακή διαφάνεια, τότε ο πρωτογενής τομέας μπορεί να γίνει ο πραγματικός «πύραυλος» της ελληνικής οικονομίας για την επόμενη δεκαετία. Το στοίχημα είναι μεγάλο, αλλά η τεχνολογία προσφέρει πλέον τα εργαλεία για να κερδηθεί.
