Στο επιβλητικό σκηνικό του Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών, η συζήτηση για το μέλλον της ελληνικής οικονομίας απέκτησε μια νέα, επιτακτική διάσταση δια στόματος του Προέδρου του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Αθηνών (ΕΒΕΑ), Γιάννη Μπρατάκου. Η παρέμβασή του δεν ήταν απλώς μια παράθεση οικονομικών δεικτών, αλλά μια στρατηγική έκκληση για τη ριζική αναθεώρηση του παραγωγικού μοντέλου της χώρας. Σε μια εποχή όπου οι γεωπολιτικές ισορροπίες κλονίζονται και η τεχνολογική επανάσταση επανακαθορίζει το παγκόσμιο εμπόριο, η Ελλάδα καλείται να αποφασίσει αν θα παραμείνει ένας παθητικός δέκτης εξελίξεων ή αν θα μετεξελιχθεί σε έναν εξωστρεφή κόμβο καινοτομίας και παραγωγής.
Η Ανθεκτικότητα ως Βάση για το Επόμενο Βήμα
Ο κ. Μπρατάκος ξεκίνησε την ανάλυσή του αναγνωρίζοντας την αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα που επέδειξε η ελληνική οικονομία τα τελευταία έτη. Παρά τις διαδοχικές κρίσεις —από την πανδημία μέχρι την ενεργειακή αναταραχή και τον πληθωρισμό— η Ελλάδα κατάφερε να διατηρήσει ρυθμούς ανάπτυξης υψηλότερους από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ωστόσο, ο Πρόεδρος του ΕΒΕΑ προειδοποίησε κατά του εφησυχασμού. Η ανθεκτικότητα, όπως τόνισε, είναι η αφετηρία και όχι ο τελικός προορισμός. Το τρέχον μοντέλο, το οποίο βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στην εγχώρια κατανάλωση και τις υπηρεσίες χαμηλής προστιθέμενης αξίας, έχει φτάσει στα όριά του.
Η μετάβαση σε ένα «νέο παραγωγικό υπόδειγμα» προϋποθέτει την ενδυνάμωση της μεταποίησης, την ενίσχυση των εξαγωγών και την επένδυση σε τομείς που ενσωματώνουν υψηλή τεχνολογία. Σύμφωνα με τον κ. Μπρατάκο, η Ελλάδα διαθέτει το ανθρώπινο κεφάλαιο, αλλά στερείται ακόμη των δομών εκείνων που θα επιτρέψουν σε αυτό το κεφάλαιο να ανθίσει εντός των συνόρων. Η προσέλκυση ξένων άμεσων επενδύσεων (FDI) δεν πρέπει να αφορά μόνο το real estate ή τον τουρισμό, αλλά βιομηχανικές μονάδες και κέντρα έρευνας που δημιουργούν καλοπληρωμένες θέσεις εργασίας.
Πολιτική Σταθερότητα και Μεταρρυθμίσεις
Ένα από τα κεντρικά σημεία της ομιλίας του ήταν η άρρηκτη σύνδεση της οικονομικής προόδου με την πολιτική σταθερότητα. Ο κ. Μπρατάκος υπογράμμισε ότι οι επενδυτές αναζητούν προβλεψιμότητα. Σε ένα διεθνές περιβάλλον έντονης αβεβαιότητας, η Ελλάδα οφείλει να εκπέμπει ένα μήνυμα σοβαρότητας και συνέχειας. «Η πολιτική σταθερότητα δεν είναι πολυτέλεια, είναι προϋπόθεση επιβίωσης», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι οι μεταρρυθμίσεις στη δικαιοσύνη, τη δημόσια διοίκηση και την παιδεία πρέπει να επιταχυνθούν.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στον ψηφιακό μετασχηματισμό των επιχειρήσεων. Το ΕΒΕΑ, ως ο μεγαλύτερος επιμελητηριακός φορέας της χώρας, βρίσκεται στην πρώτη γραμμή αυτής της προσπάθειας, υποστηρίζοντας τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜμΕ) να υιοθετήσουν εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης και αυτοματισμού. Ο κ. Μπρατάκος σημείωσε ότι χωρίς την ψηφιακή αναβάθμιση της παραγωγικής βάσης, το χάσμα με την υπόλοιπη Ευρώπη θα διευρυνθεί, καθιστώντας τα ελληνικά προϊόντα λιγότερο ανταγωνιστικά στις διεθνείς αγορές.
Η Πρόκληση της Πράσινης Μετάβασης και του Ανθρώπινου Δυναμικού
Η κλιματική αλλαγή και η ανάγκη για πράσινη μετάβαση αποτελούν, κατά τον Πρόεδρο του ΕΒΕΑ, τόσο πρόκληση όσο και ευκαιρία. Η Ελλάδα μπορεί να πρωταγωνιστήσει στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, μειώνοντας το ενεργειακό κόστος για τη βιομηχανία της και εξάγοντας καθαρή ενέργεια. Ωστόσο, αυτό απαιτεί γενναίες επενδύσεις σε υποδομές και δίκτυα, καθώς και ένα ξεκάθαρο θεσμικό πλαίσιο που δεν θα εγκλωβίζεται σε γραφειοκρατικές αγκυλώσεις.
Τέλος, ο κ. Μπρατάκος αναφέρθηκε στο ζήτημα της έλλειψης εξειδικευμένου προσωπικού, ένα πρόβλημα που απασχολεί έντονα τον επιχειρηματικό κόσμο. Η σύνδεση της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας παραμένει το μεγάλο ζητούμενο. Η χώρα χρειάζεται ένα εκπαιδευτικό σύστημα που να παράγει δεξιότητες συμβατές με τις ανάγκες της σύγχρονης οικονομίας, ενθαρρύνοντας ταυτόχρονα το «brain gain» — την επιστροφή των Ελλήνων επιστημόνων από το εξωτερικό. Το κλείσιμο της ομιλίας του στους Δελφούς ήταν ένα κάλεσμα σε εθνική εγρήγορση: ο χρόνος των διαπιστώσεων έχει παρέλθει, τώρα είναι η ώρα της υλοποίησης.