Η εποχή της πανδημίας μπορεί να έχει περάσει στο αρχείο της ιστορίας για τους περισσότερους, όμως οι κοινωνικές ουλές που άφησε πίσω της παραμένουν βαθιές και, όπως φαίνεται, μετατρέπονται σε κερδοφόρες επιχειρηματικές ευκαιρίες. Οι εφαρμογές γνωριμιών που απευθύνονται αποκλειστικά σε άτομα που επέλεξαν να μην εμβολιαστούν κατά του Covid-19, όπως το Unjected και το PureBlood.Dating, περνούν πλέον σε ένα νέο στάδιο: τις διά ζώσης συναντήσεις (IRL - In Real Life). Αυτή η μετατόπιση από το ψηφιακό φλερτ στις φυσικές συγκεντρώσεις έχει προκαλέσει ένα κύμα οργής και έντονων συζητήσεων σχετικά με την ηθική, την επιστήμη και τον συνεχιζόμενο κατακερματισμό της κοινωνίας.
Η Άνοδος της «Ιδεολογικής» Χρονολόγησης
Για χρόνια, οι κυρίαρχες εφαρμογές γνωριμιών όπως το Tinder, το Bumble και το Hinge ενθάρρυναν τους χρήστες να επιδεικνύουν την κατάσταση εμβολιασμού τους, προσφέροντας μάλιστα ειδικά σήματα («Vaccinated») για να διευκολύνουν τις γνωριμίες σε έναν κόσμο που φοβόταν τη μετάδοση. Για μια σημαντική μειοψηφία, ωστόσο, αυτή η κίνηση θεωρήθηκε ως μια μορφή ιατρικού απαρτχάιντ. Αυτό το κενό ήρθαν να καλύψουν πλατφόρμες όπως το Unjected, το οποίο αυτοαποκαλείται ως η «μεγαλύτερη κοινότητα για την ελευθερία της υγείας στον κόσμο».
Αυτό που ξεκίνησε ως μια απλή εφαρμογή γνωριμιών έχει εξελιχθεί σε κάτι πολύ μεγαλύτερο. Οι ιδρυτές αυτών των πλατφορμών διοργανώνουν πλέον mixers, δείπνα και κοινωνικές εκδηλώσεις σε διάφορες πόλεις των ΗΠΑ και της Ευρώπης. Οι συμμετέχοντες δεν αναζητούν απλώς έναν σύντροφο· αναζητούν μια κοινότητα που μοιράζεται την ίδια δυσπιστία προς τους θεσμούς, την επιστημονική συναίνεση και τις κυβερνητικές εντολές. Η μετάβαση στον φυσικό χώρο σηματοδοτεί τη στερεοποίηση μιας υποκουλτούρας που δεν επιθυμεί πλέον να ενταχθεί στο κυρίως ρεύμα, αλλά να δημιουργήσει έναν παράλληλο κόσμο.
Η Διαμάχη για το «Καθαρό Αίμα»
Ένα από τα πιο ακανθώδη ζητήματα σε αυτή την εξέλιξη είναι η ορολογία που χρησιμοποιείται. Ο όρος «PureBlood» (Καθαρόαιμος), δανεισμένος από τη μυθοπλασία του Χάρι Πότερ αλλά με σκοτεινές ιστορικές προεκτάσεις που θυμίζουν ευγονική, έχει υιοθετηθεί από πολλούς χρήστες αυτών των εφαρμογών. Για τους ίδιους, είναι ένας τίτλος τιμής που υποδηλώνει ότι το DNA τους παραμένει «ανέγγιχτο» από την τεχνολογία mRNA. Για τους επικριτές τους, ωστόσο, ο όρος είναι βαθιά προσβλητικός και επικίνδυνος, καθώς υπονοεί μια βιολογική ανωτερότητα που βασίζεται σε ψευδοεπιστημονικά επιχειρήματα.
Η οργή που εκφράζεται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και από ειδικούς σε θέματα δημόσιας υγείας δεν αφορά μόνο την αισθητική των ονομάτων. Υπάρχει μια έντονη ανησυχία ότι αυτές οι εκδηλώσεις λειτουργούν ως «θάλαμοι αντήχησης» (echo chambers), όπου η παραπληροφόρηση για την υγεία κανονικοποιείται και ενισχύεται. Όταν οι άνθρωποι απομονώνονται σε ομάδες με βάση την απόρριψη της επιστήμης, η πιθανότητα επανένταξης στον κοινωνικό διάλογο μειώνεται δραματικά.
Η Επιχειρηματικότητα της Πόλωσης
Πίσω από την ιδεολογική βιτρίνα κρύβεται μια σκληρή οικονομική πραγματικότητα. Η Shelby Thomson, συνιδρύτρια του Unjected, έχει δηλώσει ότι η πλατφόρμα δεν αφορά μόνο το dating, αλλά και τη δημιουργία ενός ολόκληρου οικοσυστήματος: από τράπεζες αίματος για ανεμβολίαστους μέχρι αγγελίες εργασίας. Αυτή η προσπάθεια δημιουργίας μιας «παράλληλης οικονομίας» δείχνει ότι η πόλωση είναι εξαιρετικά κερδοφόρα. Οι χρήστες είναι πρόθυμοι να πληρώσουν συνδρομές και εισιτήρια για εκδηλώσεις προκειμένου να νιώσουν ασφαλείς και αποδεκτοί.
Ωστόσο, το ερώτημα παραμένει: είναι αυτές οι εφαρμογές μια νόμιμη έκφραση της ελευθερίας του συνέρχεσθαι ή μια απειλή για την κοινωνική συνοχή; Οι υποστηρικτές της σωματικής αυτονομίας υποστηρίζουν ότι έχουν κάθε δικαίωμα να επιλέγουν με ποιους θα συναναστρέφονται και τι θα εισάγουν στο σώμα τους. Από την άλλη πλευρά, οι κοινωνιολόγοι προειδοποιούν ότι ο διαχωρισμός των ανθρώπων με βάση ιατρικά δεδομένα μπορεί να οδηγήσει σε μια νέα μορφή ταξικού ή ιδεολογικού διαχωρισμού που θα είναι αδύνατο να γεφυρωθεί στο μέλλον.
Συμπέρασμα: Ένας Κόσμος Διαιρεμένος
Η εξάπλωση των IRL εκδηλώσεων από εφαρμογές όπως το Unjected είναι το τελευταίο σύμπτωμα μιας κοινωνίας που δυσκολεύεται να βρει κοινό έδαφος. Καθώς η τεχνολογία μας επιτρέπει να φιλτράρουμε την πραγματικότητα σύμφωνα με τις πεποιθήσεις μας, η συνάντηση με τον «άλλο» γίνεται όλο και πιο σπάνια. Το γεγονός ότι οι άνθρωποι είναι «έξαλλοι» με αυτές τις εφαρμογές δείχνει ότι η πληγή της πανδημίας παραμένει ανοιχτή, και η μάχη για το τι συνιστά «αλήθεια» και «ασφάλεια» μεταφέρεται πλέον από τις οθόνες των κινητών στα τραπέζια των εστιατορίων και τις αίθουσες εκδηλώσεων.
