Σε μια σημαντική δικαστική νίκη για την ελευθερία του λόγου και την ακαδημαϊκή έρευνα, ο ομοσπονδιακός δικαστής Τζέιμς Μπόασμπεργκ εξέδωσε προσωρινή διαταγή που εμποδίζει το Στέιτ Ντιπάρτμεντ να επιβάλλει μια αμφιλεγόμενη πολιτική ανακλήσεων βίζας. Η πολιτική αυτή στόχευε μη Αμερικανούς πολίτες που εργάζονται στους τομείς της καταπολέμησης της παραπληροφόρησης, του ελέγχου γεγονότων (fact-checking) και της διαχείρισης περιεχομένου.
Η ουσία της δικαστικής απόφασης
Η απόφαση αποτελεί δικαίωση για τον Συνασπισμό για Ανεξάρτητη Τεχνολογική Έρευνα (CITR), ο οποίος προσέφυγε στη δικαιοσύνη υποστηρίζοντας ότι η κυβέρνηση Τραμπ χρησιμοποιούσε το μεταναστευτικό σύστημα για να φιμώσει τους επικριτές της. Αν και η επίσημη γραμμή της πολιτικής ήταν η διερεύνηση ατόμων που βοηθούν ξένες δυνάμεις να χειραγωγήσουν την κοινή γνώμη, ο δικαστής Μπόασμπεργκ σημείωσε ότι το Στέιτ Ντιπάρτμεντ απέτυχε να αποδείξει οποιαδήποτε σύνδεση των στοχοποιημένων ερευνητών με ξένες κυβερνήσεις.
Ο δικαστής προειδοποίησε ότι η εξουσία του Στέιτ Ντιπάρτμεντ φαινόταν να μην έχει σαφές όριο, θέτοντας σε κίνδυνο οποιονδήποτε εργάζεται στον τομέα της εμπιστοσύνης και ασφάλειας (trust and safety) των πλατφορμών. «Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ έβαζε τον αντίχειρά του στη μία πλευρά της πλάστιγγας», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπονοώντας ότι η πολιτική ευνοούσε ερευνητές που συμφωνούν με τις απόψεις του Προέδρου Τραμπ κατά της διαχείρισης περιεχομένου.
Στοχασμός ερευνητών και κριτική στο «Big Tech»
Μεταξύ των στόχων της πολιτικής ήταν ερευνητές που είχαν ασκήσει έντονη κριτική στην πλατφόρμα X (πρώην Twitter) και στον ιδιοκτήτη της, Έλον Μασκ. Ο Ιμράν Άχμεντ, διευθύνων σύμβουλος του Center for Countering Digital Hate (CCDH), ο οποίος αντιμετώπισε απειλή απέλασης, δήλωσε ότι η κυβέρνηση προσπάθησε να εξυπηρετήσει τα συμφέροντα των δισεκατομμυριούχων της τεχνολογίας. «Η λογοκρισία συμβαίνει όταν η κυβέρνηση προσπαθεί να ανακαλέσει τις πράσινες κάρτες ανθρώπων των οποίων οι απόψεις δεν αρέσουν στους μεγαλύτερους δωρητές της», τόνισε ο Άχμεντ.
Παρομοίως, στελέχη οργανισμών όπως το HateAid και το Global Disinformation Index (GDI) χαιρέτισαν την απόφαση, υποστηρίζοντας ότι η εργασία τους για την προστασία των παιδιών και της κοινωνίας από το μίσος και την αντισημιτισμό δεν πρέπει να ποινικοποιείται ή να χρησιμοποιείται ως πρόσχημα για μεταναστευτικές κυρώσεις.
Συνταγματικές προεκτάσεις
Ο δικαστής Μπόασμπεργκ έκρινε ότι η CITR πιθανότατα θα κερδίσει την υπόθεση βάσει της Πρώτης Τροπολογίας του Συντάγματος των ΗΠΑ, καθώς η πολιτική φαίνεται να επιβάλλει νομικά βάρη σε άτομα με βάση τις απόψεις τους. Η προσωρινή διαταγή ισχύει ευρέως για όλους τους ερευνητές του κλάδου και όχι μόνο για τα μέλη της CITR, παγώνοντας την εφαρμογή της πολιτικής μέχρι την οριστική επίλυση της δικαστικής διαμάχης.
